True
Sporten.TV - TV kijken via internet, de beste Sporten tv-programma's bij elkaar! Nederland.FM   Nederland.TV   Contact   Privacy & Cookies  

De kennis van nu - Alle afleveringen
De kennis van nu
De Kennis van Nu: Accuhonger

Als het aan Brussel ligt, wordt Europa groot in accu's, nodig voor auto's, laptops en telefoons, en binnen tien jaar zelfvoorzienend. De Duitse sportwagen uit 1967 waar Elisabeth van Nimwegen in rijdt is omgebouwd tot een elektrisch auto. Aan de TU Delft en Universiteit Twente wordt hard gewerkt aan nieuwe accu's, die veiliger en goedkoper zijn dan de huidige en langer meegaan. En waarop misschien zelfs gevlogen kan worden.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: De wolf is terug

De wolf keert zeer waarschijnlijk blijvend terug in Nederland, zegt ecoloog Hugh Jansman. Volgens ecoloog Geert Groot Bruinderink is dat riskant: 'Zo'n roofdier kan een probleem zijn'. Anno 2020 telt Nederland er ongeveer vijftien. Met enige regelmaat komen ze negatief in het nieuws als boeren hun schapen doodgebeten terugvinden. Ecoloog Bjorn Mols onderzoekt op de Veluwe of de terugkeer van de wolf ook voordelen biedt; boswachter Frank Theunissen filmde een in Nederland geboren wolvin op jacht; natuurfilmer Cees van Kempen werkt aan een documentaire; de Duits-Nederlandse 'wolvenfluisteraar' Tatjana Schneider heeft haar eigen wolvenpark in Duitsland en bestudeert al vanaf eind 20e eeuw het gedrag van wolven en schaapherder Lammert Niesing beschermt z'n schapen inmiddels met speciaal schrikdraad.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: De raadsels van corona

Covid-19 is een raadselachtige, nieuwe ziekte met rare symptomen, van geur- en smaakverlies tot hartschade. We volgen een infectioloog en een cardioloog die zich op het onderzoek hebben gestort om deze symptomen te kunnen verklaren. De resultaten zijn tegelijkertijd schokkend en hoopgevend. Internist-infectioloog Frank van de Veerdonk (Radboud UMC Nijmegen) ontdekte dat er gelijkenissen zijn tussen Covid-19 en een zeldzame erfelijke ziekte. Hij vertelt aan Dirk de Bekker hoe dat hem op het spoor zette van een geneesmiddel dat aantoonbaar werkt bij die zeldzame ziekte. Nu is het de vraag of het ook bij Covid-19 werkt. Het wordt op dit moment getest in Nederlandse ziekenhuizen. Sportcardioloog Harald Jorstad (Amsterdam UMC) maakt zich grote zorgen dat het coronavirus blijvende hartschade kan veroorzaken. Er zijn aanwijzingen dat het littekens op het hart achterlaat, ook bij jonge sporters die nauwelijks ziek werden van het virus. Het is belangrijk om te weten of sporters gevaar lopen als ze weer gaan sporten. Jorstad kan met behulp van een MRI-scan zien of er littekens op het hart zitten. Elisabeth van Nimwegen volgt een fanatieke sporter die deelneemt aan het onderzoek.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Opgeknapte organen

Dat je als donor geregistreerd staat wil niet zeggen dat je ooit ook donor wordt, want maar een op de tweehonderd overledenen is nu geschikt als orgaandonor. Het grootste deel van alle beschikbare organen wordt afgekeurd voor transplantatie. In het Universitair Medisch Centrum Groningen willen transplantatiechirurgen de afgekeurde levers toch een kans geven. Ze leggen levers van twijfelachtige kwaliteit in een speciale machine die het menselijk lichaam nabootst, om te testen of de levers doen wat ze moeten doen. Dirk de Bekker volgt dit proces en ziet hoe men met man en macht vecht om een afgekeurde donorlever toch te kunnen transplanteren. Ondertussen volgt Elisabeth van Nimwegen in Eindhoven hoe onderzoekers een varkenshart uit het slachthuis in het lab weer tot leven wekken. Het onderzoek moet er in de toekomst toe leiden dat het mogelijk zal zijn om een hart van een patiënt buiten het lichaam te behandelen (of te repareren) en daarna weer terug te plaatsen in hetzelfde lichaam.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: 5G of weg ermee?

Zendmasten die in de brand vliegen, protesten op straat en zelfs politici die niet weten hoe het nu precies zit. We krijgen in Nederland het nieuwe mobiele netwerk 5G, en tegenstanders roeren zich. Leuk dat snelle mobiele internet, stellen zij, maar niet als het schadelijk is voor je gezondheid. Wat is 5G precies? Wat kunnen we ermee, en hebben de tegenstanders een punt? Presentatoren Elisabeth van Nimwegen en Dirk de Bekker bezoeken elektrosensitieven die zelfs hun meterkast hebben bekleed, technici die dolenthousiast zijn over nieuwe toepassingen en wetenschappers die worstelen met de kritiek. Want ja, er zijn rapporten die zouden aantonen dat telefoonstraling schadelijk is, in ieder geval voor ratten. Maar met die onderzoeken blijkt ook vaak wat aan de hand te zijn. Dus moeten we ons wel of niet zorgen maken? De Kennis van Nu zoekt het uit.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Samenwerken in de natuur

De coronacrisis heeft velen van ons een gevoel van saamhorigheid (terug)gegeven. Mensen probeerden elkaar te helpen om samen door deze moeilijke periode heen te komen. Hoe zit dat bij dieren? Zijn zij onder druk ook meer geneigd om elkaar te helpen? Wat is bijvoorbeeld het effect van klimaatverandering op groepsgedrag? De Kennis van Nu onderzoekt vormen van samenwerking in de natuur.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Het moederbrein

De Leidse hersenonderzoeker Elseline Hoekzema bewees dat de hersenen van moeders tijdens de zwangerschap ingrijpend veranderen en volgens neuro-endocrinoloog Peter Bos komen ook vaders er niet onderuit: het zorgbrein wordt geactiveerd. Pedagoog Marian Bakermans onderzoekt of er door huid-op-huidcontact meer 'knuffelhormonen' vrijkomen. Aaf Brandt Corstius, Leonie ter Braak, Sofie van den Enk en Lucas van de Meerendonk vertellen over de grote veranderingen die zij gewaar werden toen zij een kind kregen.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: De waterstofbelofte

Waterstof is de nieuwe belofte. Laat auto's en bussen op dit gas rijden en er komt alleen maar fris water uit de uitlaat. De overheid zet er daarom groot op in. In het klimaatakkoord klinkt waterstof vaak als oplossing voor een beter milieu. En in het land komen nieuwe tankstations met waterstofgas, zodat de consument erop kan rijden. Maar is dit slim? Elisbeth en Diederik duiken in dit lichtste element op aarde. Ze rijden alvast met waterstofvoertuigen, proeven water uit de uitlaat en proberen te tanken. En ontdekken zo ook enkele problemen. Want waterstofgas zelf mag dan schoon zijn, hoe kom je eraan?



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Geboren renners

De Franse sportwetenschapper Guillaume Millet onderzoekt waarom vrouwen minder last lijken te hebben van 'neuromuscular fatigue' dan mannen. Dat is de vermoeidheid die ontstaat na zeer intensief sporten, omdat hersenen en zenuwstelsel de spieren niet meer goed aansturen. Bij de Ultra Trail du Mont Blanc (UTMB), een parcours van 171 km en meer dan 10.000 hoogtemeters door de bergen van Frankrijk, Italië en Zwitserland, presteren vrouwen opvallend goed.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: De nieuwe stilte

Hoe stil Nederland kan zijn, ontdekken velen tijdens de coronacrisis. Sounddesigner Arnoud Traa registreert de stilte in Amsterdam. De hoofdstad, normaal bruisend van het leven, beleeft een unieke periode, die het waard is om vast te leggen. Dat geldt ook voor de mensen die wonen onder de rook van Schiphol. Frank Homan legt met een meetopstelling op zijn dak al jarenlang vast hoeveel vliegtuigen er voorbijkomen.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Stikstofvreters

De Kennis van Nu duikt in de chemie achter het stikstofprobleem en bezoekt veehouders - want vooral varkens en koeien lijken de grote veroorzakers. Er bestaan al technieken om de problemen te beperken: water bij mest, stallen met filters, beter voer en zelfs steenmeel strooien om de problemen in natuurgebieden te verminderen. Dat lijkt een stuk meer effect te hebben dan door met z'n allen 100 kilometer per uur te rijden. Dus er is hoop. Hoe zit dat precies? De Kennis van Nu gaat op onderzoek in de wereld van de stikstofvreters.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Knuffelen in de anderhalvemetersamenleving

Knuffelvest. Dirk de Bekker gaat op zoek naar een aanraking op afstand. Aan de Technische Universiteit onderzoeken Wijnand IJsselsteijn en Sima Ipakchian Askari of aanrakingen door bijvoorbeeld een robot dezelfde positieve effecten kunnen hebben als aanrakingen door een mens. Dirk stuit ook op een bedrijf dat een soort 'knuffelvest' kan aanbieden. Hoe werkt dat? En werkt het ook echt? * De wereld als proefpersoon. Experimenteel psycholoog Anouk Keizer onderzoekt aan de Universiteit Utrecht wat gebrek aan aanraking doet met een mens. Normaal met zeer kleine groepen, maar nu, tijdens de coronacrisis, is de hele wereld proefpersoon. * Seks op afstand. Sekswerker en voormalig Sekswerker van het Jaar Rosie Heart geeft workshops. Goed nieuws: er zijn middelen voor seksuele aanraking of gemeenschap op afstand. Maar hoe dan? Presentator Elisabeth van Nimwegen en Rosie onderzoeken samen de mogelijkheden. * Muizen. Neurobiologe Ann Van der Jeugd van de KU Leuven ontdekte hoe muizen reageren op sociale isolatie: ze krijgen een slechter geheugen en worden depressief. Presentator Lieven Scheire spreekt met haar. Wat gebeurt er met de muizen ná de isolatie, komt het nog goed? Ook doet Lieven diverse tests om aan den lijve te ondervinden wat precies de waarde van fysiek contact is.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Geen internet

Lieven Scheire en Elisabeth van Nimwegen zien hoe internet is opgebouwd en dat één visserboot een heel land zou kunnen platleggen. Ze ontdekken dat in Nederland overstromingen de grootste bedreiging zijn. Wetenschappers op de TU Delft ontwikkelden zelfs een spel om te ontdekken welke steden kwetsbaar zijn en hoe we ons internet robuuster maken. Maastricht University maakte mee dat hackers hun hele netwerk gijzelden en voor de nieuwe toegang een forse betaling eisten. Ook de wetenschappelijke instelling Wetsus werd slachtoffer van ransomware, oftewel gijzelsoftware. Jacques Beursgens, ICT-directeur van Maastricht University, en Johannes Boonstra, algemeen directeur van Wetsus, vertellen hoe het bij hen misging en hoe ze zaken deden met hackers. En ze laten zien waar je op terugvalt als je eigen netwerk uitvalt, bijvoorbeeld op een whiteboard en op een conciërge die toevallig nog wat telefoonnummers uit zijn hoofd weet.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: De onzichtbare strijd tegen corona

Ongeveer twee derde van de wereldbevolking gaat naar schatting besmet raken met het nieuwe coronavirus, een nog totaal onbekende vijand voor ons afweersysteem. Wat gebeurt er in je lichaam als zo'n virus binnendringt en hoe kan de wetenschap helpen om het afweersysteem te wapenen tegen het coronavirus? Of is het juist ons eigen afweersysteem dat ons ziek maakt?



De kennis van nu
De Kennis van Nu: De gendercode

Volgens hoogleraar gendergeschiedenis Geertje Mak is een geslachtsveranderende operatie de enige oplossing voor mensen die een diep gevoel van onbehagen hebben bij hun genderrol: hun man- of vrouw-zijn. 'Maar het is een maatschappelijk probleem, geen individueel probleem.' De Israëlische neurowetenschapper Daphna Joel legt uit dat het concept van het bestaan van een specifiek mannenbrein en een specifiek vrouwenbrein echt verouderd is: 'We zien een heel groot mozaïek aan verschillende herseneigenschappen.' De 31-jarige computerprogrammeur Martijn de Hoog weet al lange tijd dat hij een vrouwelijke kant heeft: hij kleedt zich als een vrouw, ook op het werk. Zijn familie en collega's maken er geen probleem van, maar toch voelt hij de maatschappelijke druk om een keus te maken.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Reis naar de zon

Sterrenkundige Kees de Jager (1921) kijkt net als presentator Lieven Scheire met spanning naar de ruimtesonde die onderweg is naar de zon: de Solar Orbiter. De zon is de aanjager van het klimaat op aarde, de bron van warmte en licht, maar de zon kan ook gevaarlijk zijn. In onze steeds meer van satelliettechnologie afhankelijke maatschappij kan een enkele zonne-uitbarsting dramatische gevolgen hebben.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Coronajagers

Een heel leger aan wetenschappers werkt dag en nacht aan oplossingen voor Covid-19. Van zoönose-experts tot epidemiologen en virologen, eenieder maakt op geheel eigen wijze jacht op het coronavirus. Ze willen begrijpen waar het precies vandaan komt en wat het doet in ons lichaam. Daarbij is het van levensbelang om patiënt Zero te vinden.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Het moederbrein

De Leidse hersenonderzoeker Elseline Hoekzema bewees dat de hersenen van moeders ingrijpend veranderen tijdens de zwangerschap en volgens neuro-endocrinoloog Peter Bos komen ook vaders er niet onderuit: het zorgbrein wordt geactiveerd. Pedagoog Marian Bakermans onderzoekt of er door huid-op-huid contact meer 'knuffelhormonen' vrijkomen. Aaf Brandt Corstius, Leonie ter Braak, Sofie van den Enk en Lucas van de Meerendonk vertellen over de grote veranderingen die zij gewaar werden toen zij een kind kregen.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Geen spek maar bonen

Elisabeth van Nimwegen en Diederik Jekel volgen de weg van plant naar bonenburger. Vleesvervangers zijn populair voor wie minder vlees wil eten, het Amerikaanse Beyond Meat ging zelfs succesvol naar de beurs. Maar vegaburgers zijn niet altijd duurzaam, bijvoorbeeld vanwege de soja die nodig is voor nepgehakt en nepkip. De Kennis van Nu kijkt bij de Vegetarische Slager wat er bij komt kijken om nepvlees te maken. En bezoekt de Universiteit van Wageningen om te zien of het ook milieuvriendelijker kan.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Gedachten de baas

Psychiater en hoogleraar neuropsychiatrie Odile van den Heuvel van het Amsterdam UMC doet onderzoek naar hoe met niet-invasieve hersenstimulatie het controlesysteem in hersenen versterkt kan worden. Hiermee zouden bijvoorbeeld mensen met dwanggedachten te behandelen zijn.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Geboren renners

De Franse sportwetenschapper Guillaume Millet onderzoekt waarom vrouwen minder last lijken te hebben van 'neuromuscular fatigue' dan mannen. Dat is de vermoeidheid die ontstaat na zeer intensief sporten, omdat hersenen en zenuwstelsel de spieren niet meer goed aansturen. Bij de de Ultra Trail du Mont Blanc (UTMB), een parcours van 171 km en meer dan 10.000 hoogtemeters door de bergen van Frankrijk, Italië en Zwitserland, presteren vrouwen opvallend goed.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Een betonnen misser

Videobeelden, gemaakt door de Koninklijke Marechaussee, hielpen de ramp met de betonnen parkeergarage van vliegveld Eindhoven in 2017 te onderzoeken. Forensisch onderzoek bracht zo de oorzaak aan het licht. De fout was al vijftien jaar eerder voorspeld.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Ziekmakende muggen

Entomoloog Sander Koenraadt en viroloog Gorben Pijlman van de Wageningen Universiteit infecteren alledaagse muggen met virussen. Zo ontdekken ze welke ziektes deze dieren kunnen overbrengen. De doodgewone huissteekmug bijvoorbeeld kan bij een natte lente en droge zomer het westnijlvirus verspreiden.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Het verwoeste verleden

Kunstenaar en archeoloog Theo de Feyter, die in Syrië schilderijen maakt van de straten van Damascus, de souq in Aleppo en de tempel en de gigantische triomfboog van Palmyra, is zeer geschokt door de verwoesting van al het erfgoed als gevolg van het oorlogsgeweld. Archeoloog Sada Mire bevestigt dat 'erfgoed vertelt waarom je bent wie je bent'. Directeur Ayham Al-Fakhri van het museum in Raqqa heeft tevergeefs geprobeerd de archeologische vondsten te beschermen tegen berovingen van IS. Archeoloog Olivier Nieuwenhuijse en andere Leidse onderzoekers kwamen opgravingen doen, maar veel materiaal is verdwenen. De Syrische archeoloog Khaled Hiatlih, woonachtig in Den Haag, maakt 3D-geprinte reconstructies. Dankzij nieuwe 3D-scantechnieken, ontdekt Elisabeth, kunnen in spijkerschrift geschreven teksten gelezen worden. Geo-ingenieur Dominique Ngan-Tillard toont assyriologe Caroline Waerzeggers hiermee een drieduizend jaar oude brief, verborgen in een enveloppe van klei.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Geen mug, geen malaria

Diederik Jekel bezoekt Bana, een arm dorp in Burkina Faso, waar gentechmuggen worden uitgezet in de strijd tegen malaria. De muggen en parasieten worden steeds resistenter tegen de reguliere middelen. Wetenschappers passen malariamuggen genetisch zo aan dat ze alleen nog mannetjes als nakomelingen krijgen en tenslotte uitsterven. Tegenstanders noemen zulke ingrepen gevaarlijk. Is dat terecht?



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Explosieve pakjes

Illegaal vuurwerk in een postpakket, het is niet alleen gevaarlijk als het bezorgbusje een ongeluk krijgt. Een pakketje met buitenlands knalwerk kan al door een statisch vonkje van een wollen trui ontbranden, postbezorgers en kopers lopen daardoor gevaar. De Kennis van Nu laat zien hoe een postpakketje onder een puberbed kan veranderen in een massa-explosief.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Scoren met data

Ajax-hoofdtrainer Erik ten Hag ziet data-analyse als een behulpzame ondersteuning. Zo ontdekte bewegingswetenschapper Vosse de Boode dat Nederlandse keepers het keepen verkeerd aanleren. Data-analyse kan inderdaad het verschil maken, benadrukt ook de Leidse sportdatawetenschapper Rens Meerhoff. Ook James Stout, eerste solist bij Het Nationale Ballet, ziet het belang van data-analyse. Onderzoekster Janine Stubbe ontwikkelt bij Codarts in Rotterdam een app voor dansers. Aan de TU Eindhoven wordt een plaktattoo ontwikkeld die tijdens het hardlopen zegt of je op het goede deel van je voeten landt.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Geen spek maar bonen

Elisabeth van Nimwegen en Diederik Jekel volgen de weg van plant naar bonenburger. Als vleesvervangende grondstof wordt meestal soja gebruikt, omdat daar veel eiwitten in zitten. Voor het verkrijgen daarvan moeten echter niet-duurzame processen gevolgd worden. Voor efficiëntere methoden vindt onderzoek plaats aan de Universiteit van Wageningen en bij De Vegetarische Slager van Unilever, dat evenals het Amerikaanse Beyond Meat succesvol naar de beurs is gegaan.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: In het spoor van drugsafval

Brabantse drugscriminelen gebruiken zorgwekkend vaak het riool als dumpplek voor drugsafval, toonden rioolonderzoekers voor het eerst aan. En om de drugscriminaliteit te bestrijden, startte de politie in Noord-Brabant een eigen drugslab om agenten te trainen. De Kennis van Nu kreeg exclusief toegang tot deze drugskeuken op een geheime locatie.



De kennis van nu
De Kennis van Nu: Wat nekt 't insect?

Elisabeth van Nimwegen en ecoloog Hans de Kroon van de Radboud Universiteit bezoeken Duitse entomologen die sinds 1989 bijhouden hoeveel insecten er rondvliegen in Duitse natuurgebieden. Ook in natuurgebied De Kaaistoep bij Tilburg hebben insectentellers de afgelopen 25 jaar het aantal insecten zien afnemen. 'Beduidend minder kevers en nachtvlinders dan twintig jaar geleden', aldus teller Paul van Wielink. Vogelecoloog Theunis Piersma maakt zich eveneens grote zorgen. Door de insectensterfte zijn er steeds minder insectenetende vogels, zoals spreeuwen en zwaluwen. Bij 25 boerenbedrijven in Gelderland werd een groot aantal gifstoffen aangetroffen. Welke gevolgen heeft dat voor het insectenbestand?